تاریخچه جواهرسازی در ایران

تاریخچه جواهرسازی در ایران

هنر جواهرسازی سابقه ای دیرین در هنر ایران زمین دارد. در دو هزار سال پیش از میلاد، ساکنان فلات ایران، ساختن جواهرات و زیور آلات را با دانه و مهره هاى رنگى آغاز کردند و بدین گونه، علاقه خود را به تزئینات و زیور آلات نشان دادند.

جواهرات و زیور آلات در ایران، از دیرباز به عنوان قطعه ای از لباس در میان اقوام مختلف مطرح بوده است. کشفیات گوناگون در ایران مؤید این نکته است که ایرانیان از زمان های بسیار دور با این هنر آشنایی داشته و آثار فاخر و گرانبهایی را به وجود آورده اند.

آثاری نظیر ریتونها و جامهای زرین، همچنین زینت آلات و اشیای ارزشمند دیگری که در تاریخ سلسله های پیش از اسلام ایران به آنها اشاره شده است، از تاج پادشاهان هخامنشی و تخت معروف طاقدیس در دوره ساسانی گرفته تا اسباب سفره زرین خسرو پرویز، همه گویای هنرمندی صنعتگران ایرانی در طول تاریخ بوده است.

در اینجا به هنر جواهرسازی در دوره های مختلف تاریخی می پردازیم.

جواهرسازی در دوره هخامنشیان

در زمان هخامنشیان، کار با طلا و جواهرسازى، نتیجه هماهنگى سنت هاى مختلف، به روشى بسیار ماهرانه بودتعدادى از جواهرات و زیورآلات مربوط به این دوره شامل:

بازوبند، پلاک، شمسه، دستبند، انگشتر، دکمه، مهره، گردنبند، سنگ هاى قیمتى واست.

جواهرسازی در دوره اشکانیان

اشکانیان به تزئینات و درخشان سازى اشیاء که در شرق ایران، ملت هاى دیگر فرا گرفته بودند، علاقه خاصى نشان مى دادند.

آن ها از انواع مختلف تزئینات، آویزها، سنجاق هاى کوچک، حلقه ها و سنگ هاى قیمتى استفاده مى کردند. کمربند ها وکلاه هاى تزیین شده از جواهرات، در این دوره رواج داشت.

جواهرسازی در دوره ساسانیان

در دوره ساسانیان، هنر طلا و جواهرسازى، مانند سایر هنرها به شکوفایى رسید. کیفیت و پیچیدگى سکه ها، جواهرات و زیورآلات مربوط به این دوره، گواه بر این امر است. در عصر ساسانیان نیز مصرف طلا در ایران فراوان بود.

جواهرسازی در دوره صفویان

در دوره صفوی صنعتگران ایرانی در ایجاد رشته های طلا ظرافت بسیاری داشته اند، چنانکه توسط آلات حدیده از یک قطعه شمش زرین یک مثقالی رشته ای به طول نهصد ذرع پدید می آورده اند. این رشته که به نازکی نوک سنجاق بوده است، برروی دوکهایی پیچیده میشده و بسیار مستحکم بوده است. در این دوره تراش جواهرات نیز صورت می گرفت.

جواهرسازی در زمان حال

در قرن بیستم صنعت طلا و جواهر سازی ایران تحت تاثیر سبک های جدیدی از جمله جورجیایی، ویکتوریایی و ادواردی قرار گرفت. البته در تاریخ ایران پس از استقرار سلسله پهلوی نیز تزئینات شاهی نظیر تاج جدید، چوگان جدید، جامه های جدید و غیره ساخته شد که هم اکنون در موزه جواهرات بانک مرکزی نگهداری می شود.

نوشته های مرتبط

دیدگاه خود را برای ما بنویسید